Rèn luyện

Từ ngày đầu thơ ấu chúng có thể trở lên sự rắn rỏi nhờ hoạt động cao qúy và cừ khôi nhất có thể so với tuổi chúng. Chúng nên được cô lập khỏi hoạt động và thói quen yểu điệu. Người Lace thường để những đứa trẻ ra ngoài lúc nửa đêm giữa những ngôi mộ trong bóng tối, để chúng quen với tính bạo dạn và dạy chúng không tin vào những phát minh và truyền thuyết của những người bà. Họ biết, mà không chút nghi ngờ, rằng kinh nghiệm có giá trị lớn vào bất cứ độ tuổi nào, đặc biệt ảnh hưởng vào thời trẻ. Một người từ lúc tuổi ấu theo đuổi sự can đảm và mục tiêu cao quý sẽ thấy bất cứ thành tựu nào không quá nặng nề cho độ tuổi của nó, nếu không dễ, ít nhất không khó. Những chàng trai nên được sắp đặt từ khi mới bắt đầu, làm những việc khó khăn và gian nan và chiến thắng sự tán dương và niềm vinh dự bởi tính siêng năng và sự nỗ lực của anh.

Thân thể và trí óc nên được luyện tập. Thực vậy, không phải dễ dàng để đưa ra đủ sự ca ngợi về giá trị và sự cần thiết của mọi loại thực hành. Người y sĩ và những người quan sát lâu dài và học tập chu đáo điều gì là tốt cho cơ thể con người, nói rằng thể dục duy trì đời sống, đốt cháy hơi nóng và tạo sự cường tráng tự nhiên, lọc chất dư thừa và những yếu tố xấu, làm vững chắc mọi cơ bắp và gân. Thể dục cần thiết cho người trẻ, hữu ích cho người già. Chỉ duy có người không muốn hướng tới một cuộc đời hạnh phúc, vui sướng và khỏe mạnh mới không luyện tập thể dục. Socrates, cha của triết gia, thường khiêu vũ và nhảy, cả ở nhà và khi ở nhà bạn bè, Xenophon nói cho ta biết. Bằng cách này ông giữ dáng, vậy nên ông thậm chí ưa thích xác nhận rằng hoạt động thể dục nhất định sẽ giúp ta tránh xa hành xử dâm dật và không đứng đắn. Thể dục là một trong những phương thuốc tự nhiên mà bất cứ ai có thể kê đơn mà không gặp nguy hiểm cho bản thân. Đơn thuốc như vậy bao gồm ngủ và đi bộ, ăn và ăn chay, nóng và lạnh, một sự thay đổi không khí, nghỉ ngơi và thêm nhiều hay ít thể dục phỏng theo nhu cầu. Vào đúng thời điểm, quả thực bệnh tật thường thanh lọc và làm mãnh mẽ cơ thể nếu ta sử dụng chế độ ăn uống và thể dục đúng đắn. Với đứa trẻ vẫn ốm yếu về phần lúc trẻ thơ và khó có thể dựng chúng dậy, nhiều sự nghỉ ngơi và thời kỳ dài của sự không hoạt động sẽ thích hợp hơn. Khi chúng được giữ gìn mà luôn kiệt sức, chúng chỉ lớn mà yếu hơn thêm. Tuy nhiên, khi đứa trẻ đạt tới độ tuổi nào đó khỏe hơn, thì khi đó việc không hoạt động lại là có thiệt hại nhất. Không hoạt động lấp đầy tĩnh mạch với dịch, máu trở lên loãng và tái nhợt, dạ dày trở lên nhạy cảm, gân cốt lười biếng và toàn cơ thể chậm chạp và uể oải. Trí óc mà có quá nhiều sự không hoạt động trở lên chua và tối tăm. Mọi năng lượng tinh thần trở lên rã rời và trơ ỳ. Luyện tập, hành động cho sự tốt đẹp. Toàn bộ cấu phần lấp đầy với sinh khí, gân cốt được làm quen với lao động, tất cả tay chân mạnh hơn, máu loãng ra, thớ thịt rắn chắc, tâm trí nhanh nhậy và hạnh phúc.

Đây không phải là chỗ để giải thích đầy đủ hữu ích ra sao thể dục và cần thiết như thế nào vào mọi độ tuổi, trên hết là vào tuổi trẻ. Nhìn vào chàng trai trên đất nước này với sự dồi dào lao động vật chất và ánh nắng mặt trời: mạnh mẽ như thế nào và tráng kiện hơn bao nhiêu so với con chúng ta lớn lên trong sự rảnh rỗi và như ai đó từng nói, trong bóng râm. Cái chết không thể khiến chúng gớm guốc hơn được. Chúng xanh xao, vàng vọt và khô, có quầng thâm dưới mắt và nước mũi chảy. Chúng cần được sắp đặt để làm việc, cả tạo chúng khỏe mạnh hơn và để bảo toàn chúng, đào tạo trong mọi nghệ thuật cam đảm, thoát khỏi cảnh chìm ngập trong trạng thái hôn mê và trì trệ. Tôi ngưỡng mộ người quen cho con của họ đi đầu trần và chân lạnh, thức tốt đến buổi đêm và dậy trước lúc rạng đông, nếu  cần thiết cho sự mạnh mẽ thêm và phát triển của cơ thể. Chúng làm trẻ quen với gian khổ và làm chúng can đảm nhất có thể. Những việc này khi chúng không gây hại tốt hơn những thứ không gây hại cũng không tốt.

Lycurgus, quân vương thông thái nhất của Lacedo, muốn công dân ông làm quen từ nhỏ, không phải những con đường dễ dàng mà sự thực hành gian khổ, không để họ la cà sung sướng trong quảng trường mà dành thời gian trên cánh đồng trong nông nghiệp và trong việc theo đuổi quân sự. Ông biết luyện tập là sự đào tạo có hiệu quả. Không phải ở đây, giữa chúng ta, vài người yếu đuối và lạc lõng, mà là những người trở lên nhanh nhẹn và khỏe mạnh? Không ít người bởi sự tập luyện mãnh liệt trở thành những nhà điền kinh, nhảy xa, lém lao, tạ, bắn cung, mặc dầu cơ thể họ lúc đầu về những phương diện này hoàn toàn ngượng ngịu và không dùng được? Không phải De, nhà hùng biện athen, bởi bẩm sinh có một giọng nói chậm và ngắc ngứ, mà tạo được nó thành lưu loát và mềm dẻo nhờ luyện tập hay sao? Ông lấp đầy miệng với đá cuội và diễn thuyết với giọng nói to, đứng gần bờ biển. Loại luyện tập này không chỉ có thể thay đổi cơ thể, mà trong vấn đề của kỹ năng tinh thần cũng có thể dạy bảo chúng ta nhiều như mức chúng ta, dưới sự hướng dẫn của lý trí và thông thái, quyết định cố gắng thử làm.

Luyện tập nhất định không chỉ có thể làm một người yếu đuối uể oải và ủ rũ thành người tươi tắn và cường tráng, mà nó có thể thậm chí nhiều hiệu lực hơn nữa khi khiến một điều xấu xa điều khiển con người thay vào đó bằng danh dự và kỷ luật. Nó có thể khiến một trí tuệ trước đó yếu đuối trở lên mạnh mẽ , chuyển một trí nhớ kém thành chính xác, tỉ mỉ và mạnh mẽ. Không ai có nhiều khuyết tật và quá sự xa lạ, và quá thô cứng mà sự siêng năng có hiệu lực và nhiệt huyết không thể hoàn toàn chuyển đổi và xây dựng lại anh, chỉ là trong một vấn đề thời gian. Chúng ta nghe Stiphonte, một nhà triết học của Mega, rằng anh bởi thiên hướng tự nhiên hướng tới sự say rượu và dục vọng, đã cống hiến bản thân một cách tích cực để học tập và rèn luyện đức hạnh, anh thực vậy đã thành công, chiến thắng hầu hết mọi bản tính tự nhiên của anh mà trở lên tốt hơn hẳn những người khác. Virgil, nhà thơ thần thánh, là một người si tình khi còn trẻ. Giống thế như bao nhiêu người vĩ đại đã có, như chúng ta biết, một vài thiếu sót về tính cách lúc ban đầu. Sau đó, tuy thế, bởi sốt sắng tham gia thực hiện những hoạt động đáng kính trọng họ cải tạo được bản thân. Metro, một nhà triết học cổ người sống vào thời của Diogen phái Cynic, đạt được thật nhiều bởi luyện tập và trau dồi trí nhớ của ông, đến mức không chỉ có khả năng liên kết nhiều thứ được nói bởi rất nhiều người khác nhau, mà còn trích dẫn họ chính xác từng chữ một theo đúng vị trí và thứ tự nguyên thủy. Còn về Si An, người bởi luyện tập liên tục, có khả năng ở mọi thời điểm, về bất cứ chủ đề nào được bàn luận tới liên quan thơ sáu âm tiết, thơ năm âm tiết, thơ trữ tình, hài kịch, bi kịch và mọi thể loại thi ca khác, mà anh có thể trích dẫn thẳng mà không cần suy nghĩ tới một giây! Nhờ thông qua luyện tập ông đưa trí tuệ ông, các thứ có thể và thậm chí dễ dàng cho ông hơn cả con người hôm nay, bởi họ có ít sự luyện tập, thấy khó thậm chí với thời gian được cung cấp cho việc chuẩn bị. Việc luyện tập những kỹ năng khó đã đem lại thành quả nhiều như vậy cho những người đó, sao mà ta có thể thực sự nghi ngờ công hiệu của nó nói chung? Phái Pytha hiểu rõ điều này. Họ tăng cường trí nhớ bởi việc sử dụng cách rèn luyện và bởi mọi tối ghi chép tùe trí nhớ thứ gì đó họ làm trong ngày. Có lẽ nó sẽ tốt cho trẻ, tương tự, khi nghe vào mọi tối, để thuật lại điều chúng đã được học suốt một ngày.

Tôi nhắc lại câu chuyện kể rằng có một người cha thường nhờ con mình gửi những bức thư đến nhiều người về những việc lặt vặt không cần thiết, chỉ để đào luyện trí nhớ con ông. Ông cũng thường yêu cầu ý kiến chúng về những thứ khác nhau để làm sắc bén và đánh thức trí tuệ và sự thông minh nơi chúng. Ông đưa ra sự tán dương cao cho ai nói tốt nhất, và do đó khuyến khích chúng đua tranh vì vinh dự. Đó là tốt, thực tế là một nghĩa vụ, cho một người cha kiểm tra trí tuệ con ông theo nhiều cách. Ông nên theo dõi và ghi chép mọi hoạt động và cử chỉ. Sau đó ông có thể động viên sự tốt và rắn rỏi của đứa trẻ và chỉnh sửa sự lười nhác và sự bê tha đam mê lạc thú bằng cách đưa chúng vào trong sự thực hành phù hợp hoàn cảnh và nhu cầu.

Thường thì vận động cơ thể trong hay ngay lập tức sau một bữa cơm là gây hại. Chuyển động mạnh mẽ và thỉnh thoảng làm mệt nhọc bản thân trước bữa cơm không gây hại nhưng không tốt nếu làm kiệt sức bản thân. Còn để rèn luyện năng lực tinh thần và trí óc là tốt ở bất cứ giờ nào, bất cứ địa điểm nào và trong bất cứ việc gì. Để những người cha đảm nhận nhiệm vụ này không như một sự gánh nặng sầu muộn mà hơn thế, như là một sự vui thích. Anh đi phượt, làm mệt nhọc bản thân, mồ hôi nhễ nhại, lưu lại mọi buổi đêm phơi bày với sương gió, cả ngày với ánh mặt trời và cát bụi, chỉ để nhìn các thứ chạy và đuổi bắt nó. Ít thú vị hơn để trông nom hai hay nhiều trí óc đua tranh đạt được sự xuất sắc, ưu tú? Ít hữu ích hơn, ít giá trị hơn việc bắt buộc phải trang hoàng con bạn với tác phong và một sự giáo dục tốt hơn là về đến nhà đầm đìa mồ hôi và kiệt sức, mang về vài món đặc sản hoang dã? Hãy để người cha vui vẻ dạy bảo đứa con theo đuổi sự xuất sắc và danh tiếng. Để ông khuyến khích chúng đấu tranh vì danh dự, và ca tụng người thắng cuộc. Để ông mãn nguyện trong việc có những đứa con nhanh nhẹn và hăm hở, thiết tha hướng tới tình yêu và sự tán dương xứng đáng.

(Còn tiếp)

CÁC PHẦN

image_pdfimage_print

Trả lời

Điện thoại
Messenger
Zalo
Facebook
Liên hệ